|
J'assiòma ëd Peano për l'aritmética a son:
- 0 a l'é 'n nùmer (natural)
- 0 a l'é ël sucessor ëd gnun nùmer
- Minca nùmer a l'ha 'n sucessor
- Doi nùmer ch'a l'abio ël midem sucessor a son ugoaj
- (Prinsipi d'andussion) Se n'ansem ëd nùmer a conten 0 e minca vira ch'a conten un nùmer a conten ëdcò sò sucessor, antlora s'ansem a conten tuti ij nùmer.
Costa assiomatisassion dël concet ëd nùmer natural a l'é stàita trovà an manera indipendenta da Dedekind dël 1888 e da Peano, ch'a l'ha smonuje ant ël tratà Arithmetices principia, nova methodo exposita dël 1889; a treuvo soa formulassion definitìva ant l'Aritmetica dël 1898.
Parèj, l'anàlisi ëd Dedekind e Peano a arpòrta l'aritmética a tre nossion primitive: nùmer, zero, sucessor, e sinch postulà, ch'a l'han peuj dije assiòma ëd Peano.
An vrità, sia Dedekind che Peano a ancaminavo a conté da 1, nopà che da 0.
Costi prinsipi a përmëtto ëd determiné la strutura dij nùmer naturaj ëd fasson unìvoca, a men d'isomorfism (ch'as armarca che l'andussion a l'é esprimùa al second órdin).
Dël 1902, Alessandro Padoa a l'ha armarcà che, an fortend ël second assiòma 'me a-i é un nùmer che a l'é sucessor ëd gnun nùmer, as peul mostresse che cost nùmer a l'é ùnich, donca as peul definisse 0 'me col nùmer-lì. An sa manera, le nossion primitive a resto mach pì doe, nùmer e sucessor, e j'assiòma quatr, përchè ël prim as peul gavesse; l'andussion as peul arformolesse an parland pà ëd 0, ma ëd col nùmer ch'a l'é sucessor ëd gnun nùmer.
Dël 1908, Mario Pieri a l'ha mostrà che l'assiòma d'andussion a peul esse rampiassà dal prinsipi dël mìnim: minca ansem nen veuid ëd nùmer a l'ha un mìnim.
Al di d'ancheuj as preferiss arformolé j'assiòma ant un lengage dël prim órdin; l'andussion a dventa në schema d'assiòma. La teorìa ch'a-i na ven a la diso aritmética ëd Peano. Tutun, costa formolassion-sì a l'é pà categòrica: a-i son dë struture ch'a sodisfo j'assiòma sensa esse isomòrfe antra 'd lor.
|
OMMI! Ma io non SO LEGGERE!!
E be'? :) È facile leggere una lingua che si parla già. Consulti questa pagina e vedrà, in un attimo anche Lei avrà il suo badge da bogianen :)
 |
St'utent-sì a l'é un bogianen
|
OMMI! pero si YO no
SE LEER!
¿Y que? :) Es fácil aprender a leer un idioma que ya se habla. Consulte usted esta pagina y verá, en un momento tendrá usted su Badge de Bogianen :)
Reading piedmontese: please visit this page
62 558 artìcoj scrivù e na media ëd pàgine lesùe davzin a 6.000.000 ëd pàgine l'ann!

'cò ti it peule travajé a fé pì granda e bela la wikipedia piemontèisa. Tùit a peulo gionté dj'anformassion, deurbe dij neuv argoment, deje na man ai volontari ch'a travajo ambelessì 'ndrinta. Rintra ant la Piòla e les coma avnì a fé toa part. I soma na gran famija e i l'oma da manca dël travaj ëd tuti. Se it la sente nen dë scrive n'artìcol, a-i son vàire travajòt da fé andova a fa pa da manca d'esse na cima a scrive për podej giuté. Mersì.
|
|