Coltivassion
Na coltivassion a l'é na pianta o n'ansema ëd piante che l'òm a soagna për oten-e prodòt ùtij (aliment, fibra, medzin-a, combustìbil). A l'é l'oget ëd l'agricoltura.
Sòrt ëd coltivassion
[modìfica | modifiché la sorgiss]Le coltivassion as peulo classifichesse an vàire manere:
- Cereaj: coltivà për jë smens comestìbij (gran, ris, melia, òrdi).
- Leguminose: coltivà për jë smens (faseuj, pòis, sòja).
- Vërdure: coltivà për le part vegetative (feuje, radis) (salada, caròta, tomàtica).
- Fruta: coltivà për ij frut (pom, përsi, uva).
- Piante industriaj: coltivà për fibra (coton, lin), euli (girasol, colsa) o d'àutri prodòt.
- Piante foragere: coltivà për l'alimentassion dël bestiam (fen, erba mèdica).
Fasi ëd na coltivassion
[modìfica | modifiché la sorgiss]Na coltivassion a passa travers vàire fase:
- Sëmna o piantament: buté jë smens o le piante ant ël teren.
- Soagna: irigassion, concimassion, lòta contra j'erbe grame e ij parassita.
- Arcòlt: cheuje ij prodot quand a son madur.
- Conservassion e trasformassion: goerné o processé ij prodot për l'usage.
Amportansa
[modìfica | modifiché la sorgiss]Le coltivassion a son la base dl'alimentassion uman-a e dl'economìa ëd la pì part dle sossietà. A l'han n'amportansa ciav për:
- Produssion d'aliment.
- Materia prima për l'industria.
- Ocupassion e redit për j'agricoltor.