Pony

Pony a l'é n'ansem ëd rasse ëd cavaj ëd cite dimension, con autëssa al garèt generalment nen superior a 148 cm. A diferensa dij cavaj, ij pony a l'han ëd caraterìstiche morfològiche e fisiològiche particolar: còrp pì robust, còl pì curt, gambe piate, mantèj pì spess, e na resistensa superior a le condission climàtiche e alimentar dificile .

Stòria

Ij pony a son ëd rasse antiche, selessionà për sécoj ant le region setentrionaj e montagnose d'Euròpa e d'Asia . Sò nòm a ven dal fransèis antich poulenet (polinet), peui poney . Ant l'Età dël bronz a j'ero dovrà për tiré ij chèr e për ij trasport. Ant ël sécol ch'a fa XIX, l'industrialisassion a l'ha ridovù l'anlevament dij pony, ma apress a l'é torna dventà popolar për l'equitassion dij cit e për lë spòrt .

Caraterìstiche

Arspet a un caval, un pony a l'ha:

Testa pì gròssa e profil pì drit .
Còrp pì curt e pì largh .
Gambe pì curte ma con ij sòch pì dur .
Mantèl pì spess (për l'invern) e dle vire criniera .
Caràter pì testard ma ëdcò pì atent a la sicurëssa .

L'autëssa a l'é l'ùnich criteri ufissial: a son pony ij cavaj ch'a mzuro men che 148 cm . Soens a son anlevà an condission estensive e a son bon a trové da mangé ëdcò an teren pòver .

Rasse ëd pony

A esisto dësen-e 'd rasse ëd pony ant ël mond. Le pì famose:

Shetland Pony (orìgin Scòssia): autëssa 70-107 cm, motobin robust e resistent.
Welsh Pony (orìgin Gàles): autëssa 110-148 cm, elegant e versàtil.
Connemara Pony (orìgin Irlanda): autëssa 128-148 cm, bon për sàut e complet.
Haflinger (orìgin Àustria): autëssa 135-148 cm, mantèl bài con criniera bionda.
Hautes Fagnes (orìgin Belgi): autëssa 135-148 cm, mantèl nèir o bài scur.
Pony dle Landes (orìgin Fransa): autëssa 115-135 cm, mantèl bài o gris.

Ampiegh

Ij pony a son dovrà dzortut për:

Equitassion dij cit (scòle d'equitassion) .
'Tir dël chèr (competission e leiser) .
Pony Games (gare 'd velocità e destrëssa) .
Therapy pony (pet-therapy për masnà con disabilità) .
Anlevament ëd carn (ant ij pais pòver) .

Anliure