Vai al contenuto

Bloemfontein

Da Wikipedia.
Vos an lenga piemontèisa
Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì.
Bloemfontein
   
Stat:

Sudàfrica

Coordinà: Latitùdin: 29° 6 0 S
Longitùdin: 26° 13 0 E

Mostra an sla carta
Autëssa: 1.395 m s.l.m.
Surfassa: 236,17 km²
Abitant: 556.000 (2018)
Comun dj'anviron: Kroonstad
CAP: 9301, 9300
Prefiss tel.: 051
[[Figura:|300x350px]]


Sit istitussional

Bloemfontein a l'é la capital giudissiaria dël Sudàfrica (Pretoria a l'é cola aministrativa, Sità dël Cap cola legislativa). A l'é 'dcò la capital dla provinsa dlë Stat Lìber .

La sità a l'é stàita fondà dël 1846 dal magior britànich Henry Douglas Warden . A l'é stàita capital dla Repùblica dlë Stat Lìber d'Orange (1854-1902). Dël 1899 a l'ha ospità la Conferensa 'd Bloemfontein, ch'a l'ha pa fërmà la sconda guèra anglo-boera . Dël 1900 ij britànich a l'han ocupala e a l'han fàit un camp ëd concentrament anté ch'a son mòrte 28.000 fomne e masnà boere . Dël 1910 a l'é dventà capital giudissiaria . L'8 ëd gené dël 1912 a l'é stàit-ie fondà l'ANC .

Ël nòm an afrikaans a veul dì "sorgiss ëd fior" . An sotho as ciama Mangaung, "ël leugh andoa a stan ij ghepard" . A l'é stranomà "La sità dle reuse" (Rosestad) për ij sò giardin e 'l Festival dle Reuse d'otóber .

As treuva a 1395 méter d'autëssa, ant na pian-a sùita an sël Highveld . A l'ha 'n clima semi-àrid (Köppen: BSk): istà càude con temporaj, invern frèid e sech con gel . La pieuva a l'é 'd 559 mm l'ann.

A l'ha 256.185 abitant (2011), ma l'area metropolitan-a ëd Mangaung a supera ij 600.000 . Le lenghe ofissiaj a son l'afrikaans, l'anglèis, ël sotho e 'l zulu . Ël 50% dla popolassion a l'é sotho; a-i son ëdcò afrikaner, xhosa e tswana .

Bloemfontein a l'é sede dla Cort Suprema d'Apel (la pì àuta cort an materia nen costitussional) . A l'é 'dcò sènter universitari: Università dlë Stat Lìber (1904) e Central University of Technology (1981) . L'aeropòrt a l'é Bram Fischer International .

An sità a-i é 'l National Women's Memorial, an memòria dle vìtime daj camp britànich . A-i é 'dcò 'l museo Oliewenhuis, ël Franklin Game Reserve an sla Naval Hill (con girafe e antìlop) e 'l Giardin botànich . Ë Free State Stadium a l'ha ospità la Copa dël Mond ëd Fótbal 2010 .

Amportant sènter ëd comersi e servissi, con industrie alimentar, dël véder, dël mobil e dël material feroviari . Grop feroviari e stradal.

A l'é la sità andoa a l'é nassù J.R.R. Tolkien (3 ëd gené 1892). Ël Tolkien Trail a arcòrda soa figura .

Ël sìndich a l'é Frande Kosinyane "Playfair" Morule (ANC) .