Buteo buteo
| Vos an lenga piemontèisa | |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
Pondrà: Buteo buteoDescrissionLa Buteo buteo (pondrà) a l'é 'l rapinant pì comun e spantià d'Euròpa. A l'ha na longhëssa ëd 51-57 cm, n'aliura ëd 110-130 cm e a peisa 600-1.300 g, con le fumele pì gròsse dij mas-cc. A l'é robusta, con la testa larga e la coa curta. Ël piumagi a l'é motobin variàbil, da ciàir (testa e part inferior giàun crema) a sombr (tut brun scur), con forme antërmedie. Normalment, la part superior a l'é brun, la part inferior a l'é pì ciàira con dë strìe scure. An vòl, a mostra 'd gròsse macie bianche a la base dle remigante e na coa grisa con dë strìe fin-e. La ponta dj'ale a mostra dij "dij" (digitassion) nèir bin evident. L'iris a l'é brun, ël bech a l'é nèir con la carn dantorn al bech giàuna. A l'é ciaramlosa e a fà sente soens un vers ch'a smija a un "miaolì", dzortut an vòl. AmbientA viv ant na gran varietà d'ambient, da le foreste a le zòne coltivà, da le colin-e a le montagne, fin-a a 2.500 méter. A preferiss le zòne mës-cià con bòsch për nidìfiché e teren duvert për cassé. A mangia dzortut cit mamìfer (arvìcole, rat), ma 'dcò osèj, anfibi, rétij, verm e inset gròss, e dle vire carògne. A fà 'l nil an sj'erbo, e a duverta 2-4 euv, che la fumela a cova për 33-35 di. DistribussionA l'é spantià an tuta l'Euròpa e l'Asia temperà, dal Portugal a la Cin-a, fin a le còste dël Passìfich. A son arconossùe 7 sot-specie. Le popolassion dël nòrd e dl'est a son migratris e a passo l'invern ant l'Euròpa meridional e ant l'Àfrica; cole dël sud e dl'òvest a son sedentarie. An Italia a l'é comun-a an tuta la penìsola, Sicilia e Sardëgna, tant 'me sedentaria che 'me migratris e invernanta. A l'é classificà "Arzigh Mìnim" (LC) da l'IUCN. Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
|
