Ciconia ciconia
| Vos an lenga piemontèisa | |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
Ciconia Ciconia[modìfica | modifiché la sorgiss]Descrission[modìfica | modifiché la sorgiss]La Ciconia ciconia (sigògna, cicògna) a l'é un gròss osel trampolié dla famija dij Ciconiidae, àut 100-125 cm, con n'aliura ëd 155-215 cm e un pèis ëd 2,3-4,4 kg. A l'é caraterisà da 'n piumagi tut bianch, con le piume primarie e secondarie dj'ale nèire, ch'a contràsto an vòl. Ël bech e le piòte a son ross viv. L'iris a l'é brun. Ij giovo a l'han ël bech e le piòte gris scur, e a pijo la colorassion d'adult dòp 1-2 agn. A l'é pràticament mut, ma a peul bate ij bech (claquage) an manera caraterìstica për comuniché. Ambient[modìfica | modifiché la sorgiss]A viv ant ij teren duvert e ùmid: pra, pasture, teren agrìcoj, marne e risere, sempe davzin a l'eva. A nidìfica an cobia, an sle struture uman-e (cioché, tèit, pal, eletrodòt) o, da ràir, an sj'erbo. A fà 'l nil gròss ëd branch e a duverta 3-5 euv, che a cova për 33-34 di; ij cit a chërso an 55-63 di. A mangia dzortut inset, verm, ran-e, laserde, mòlusch, cit pess e cit mamìfer. Distribussion[modìfica | modifiché la sorgiss]A l'é spantià an Euròpa, Asia e Àfrica dël Nòrd. A son arconossùe doe sot-specie: la nominal C. c. ciconia (Euròpa e Àfrica dël Nòrd) e la C. c. asiatica (Asia sentral). A l'é migratris: a passa l'invern ant l'Àfrica sota al Sahara e ant l'Asia meridional. D'apress në spopolament ant ël sécol XX (2.000 cobie dël 1970), an Italia la sicògna a l'é tornà a nidìfiché dël 1985 (Piemont) e da antlora a l'é spantiasse, rivand a 863 cobie dël 2018. A l'é protegiù da la Diretiva Osej (Anes I). A l'é classificà "Arzigh Mìnim" (LC) da l'IUCN. Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse[modìfica | modifiché la sorgiss]
|
