Delichon urbica
| Vos an lenga piemontèisa | |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
Delichon urbicumDescrissionËl Delichon urbicum (culbianch, martlèt) a l'é n'osel passeriform ëd la famija dle Hirundinidae, parent dle róndole . A l'é longh 12-14 cm, con n'aliura ëd 26-29 cm e a peisa 15-23 g . A l'ha la part superior dël còrp (testa, schin-a e ale) nèira con arfless bleu, e la part inferior (gola, pét e pansa) bianca . La gropera a l'é 'd color bianch, caràter ch'a lo diferensia da le róndole . La coa a l'é pòch forcà . Ij doi sess a son smijant . Ij giovo a smijo a j'adult ma a l'han le part superior pi brun-e . Sò crij a l'é un "prrr" sech e fòrt . AmbientA viv ant ij teren duvert e agrìcoj, sempe davzin a l'eva, e a l'é streitament associà a j'abitassion uman-e . A nidìfica an colònie, an fasend un nil a forma 'd copa 'd tèra e paja an sota ij tèit, ij cornison, ij pont e le costrussion uman-e . A fà 4-5 euv, che a covo për 13-15 di . A mangia dzortut inset volant (mosche, zanzare, avije) ciapà an vòl . DistribussionA nidìfica an tuta l'Euròpa e l'Asia temperà, e a passa l'invern ant l'Àfrica sota al Sahara e ant l'Asia meridional . A l'é migrator. An Italia a l'é nidificant comun an tuta la penìsola, an Sicilia e an Sardëgna . La popolassion italian-a a l'é stimà an 200.000-400.000 cobie e a l'é an declin për la perdita d'ambient naturaj e la ridussion dij sit ëd nidificassion (restàur d'edifissi) . A l'é classificà "Arzigh Minim" (LC) da l'IUCN . Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
|


