Gypaetus barbatus
 |
Vos an lenga piemontèisa |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
 Gypaetus barbatusDescrissionËl Gypaetus barbatus a l'é un gròss rapinant dla famija dj'Accipitridae, un dij pì gròss voltor d'Euròpa. A l'é longh 100-115 cm, con n'aliura ëd 2,5-2,9 m e a peisa an tra 5 e 7 kg . A l'ha 'n piumagi color arancion o rossastr (da la ruso) an sël dòrs e la pansa, e nèir an sj'ale e an sla coa . La caraterìstica pì amportanta a l'é la barba (piumage a ponta) sota 'l bech e ij barbis nèir ch'a parto da j'euj . La testa a l'é groson-a, j'euj a l'han n'anel ross . Ij giovo a son pi scur e a pijo la colorassion d'adult an 5-6 agn . A l'é conossù për sò costum ëd porté j'òss an àut e peui campé giù për rompje e mangé la miola. AmbientA viv an sj'àut brich, an sle ròche e le parete a strapiomb, da 1.000 a 4.000 méter . A l'é sedentari. A mangia dzortut carògne (l'85% dla dieta), dzortut òss, che a dësbela për pijé la miola . A fà 'l nil an sle ròche e a duverta 1-2 euv . DistribussionA l'é spantià ant l'Euròpa meridional (Pirené, Alp, Balcan, Càucaso), ant l'Àfrica nòrd-oriental (Etiòpia, Kenya) e ant l'Asia sentral (Himalaya, Tìbet, Iran, India) . An Italia a l'é stàit estint vers la fin dël sécol XIX, ma a l'é stàit reintroduvù a parte dal 1990 (Parch dël Gran Paradis, Alp Marìtime) . Dël 2015 a l'é stàita registrà la prima nidificassion an Italia dòp 100 agn . A l'é classificà "Arzigh Minim" (LC) da l'IUCN .
Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse
|
