Morchella elata

	Vos an lenga piemontèisa
	Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì.

?  Classìfica sientìfica Regn: Fungi Division: Ascomycota Class: Pezizomycetes Órdin: Pezizales Famija: Morchellaceae Géner: Morchella Specie: M. elata Nòm binomial Morchella elata Fries Angrandiment ëd j'asch e ëd j'asch-spore dla Morchella Elata Na pongòla: la Morchella elata Descrission La Morchella elata (an italian “spugnola conica”) a l'é un fonz ëd la famija dle Morchellaceae, motobin apressià dai cercador ëd bolé për soa bontà e soa forma caraterìstica. Ël capel a l'é cònich, àut, con na surfassa pien-a 'd creste longitudinaj e trasversaj ch'a formo 'd përtus fond e regolar, smijand a na spongia. A l'é 'd color brun-oliva scur, motobin scur an sij bòrd, pì ciàir an sj'ancreus. Ël pé a l'é biancastr o crema, àut e veuid. Ambient La Morchella elata a chërs sota conìfere (dzortut pëssre e sapin), an preferensa an teren sabios o ciàir, sovens ant ij bòsch giovo. A 'ncamin-a da la prima, da la fin ëd mars a la metà 'd magg, scond la zòna e l'autëssa. A l'é na spece che as treuva ant le region montagnose e pre-montagnose dl'Euròpa e dl'América dël Nòrd, sovens an zòna andoa a son ëstàit ëd feu o andoa la tèra a l'é stàita tramudà. A l'é un fonz savorì e arsercà, ma a deuv esse arconossùa con atension për evité 'd confond-la con dj'àutri fonz mortaj. Comestibilità A venta mai mangé un bolè trovà se un a l'é nen un bon conossidor dij bolè! La Morchella elata a l'é comestìbil dòp cotura. A venta mai mangela crùa, përchè a conten ëd sostanse tòssiche (come l'idrassin-a) ch'a son dëstrùe con la cotura (almanch 10-15 minute). As consilia 'dcò ëd sëcché le pongòle prima 'd dovreje, për eliminé tute le sostanse ch'a peulo esse iritant. Na vira cheuita, a l'é motobin aromàtica e gustosa, e a l'é dovrà an vàire piat dla cusin-a tradissional montagnin-a. La racòlta a deuv esse fàita con rispet, chitand sempe cheiche esemplar për la disseminassion. Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse Altri progetti Wikimedia Commons Wikispecies Wikimedia Commons a conten figure o àutri archivi su Morchella elata Wikispecies a conten informassion su Morchella elata Morchella elata Fries

Aiuto per la lettura Ayuda para la lectura Help for Reading Rintré ant la Piòla Contaté j'Aministrator Lìber për Amprende Coression ortogràfica Tastadura piemontèisa Portaj e Proget Agiut pr'ij Contributor Travajòt sempi