Rhyparia purpurata
 |
Vos an lenga piemontèisa |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
Rhyparia purpurata[modìfica | modifiché la sorgiss]Descrission[modìfica | modifiché la sorgiss]La Rhyparia purpurata a l'é na farfala dla famija dj'Erebidae (sot-famija Arctiinae) . La specie a l'é stàita descrivùa për la prima vira da Carl Linnaeus dël 1758 con ël nòm ëd Phalaena purpurata . A l'é 'd dimension mesan-e: la longhëssa dj'ale anterior a l'é ëd 18–22 mm për ij mas-cc e 22–25 mm për le fumele . La caraterìstica pì vistosa a l'é la combinassion ëd color motobin frapanta: j'ale anterior a son giaun viv con vàire maciòte nèire, mentre j'ale posterior a l'han na tinta rossa o rossastr con dle gròsse macie nèire . Ël còrp (abdomen) a l'é giàun o rossastr con na fila 'd pontin nèir . Le ruve (larve) a son brun-e con dij pluch giaunastr e a peulo esse motobin vistose . Ambient[modìfica | modifiché la sorgiss]Le ruve a l'han un regim alimentar motobin largh (polìfagh): a mangio dzortut le feuje 'd vàire piante erbose, com Galium spp., Potentilla spp., Onobrychis spp., ma 'dcò Artemisia, Centaurea, Cirsium, Genista, Origanum, Plantago, Rubus e tante d'àutre . A vivo an pra sech e magher, ant ij teren erbos con pere e busson, soens a quòte autësse (da 400 a 1.500 méter) . Le ruve a passo l'invern an cite dimension e as vëddo soens an sle piante 'd prima . La farfala a vòla an na generassion a l'ann, a giugn e luj . Distribussion[modìfica | modifiché la sorgiss]La specie a l'é spantià an Euròpa (gavà le part pì setentrionaj e j'ìsole Britàniche), an Anatolia, an Siria, an Transcaucasia, an Asia sentral (Kazakistan, Kirghizistan), an Siberia meridional, an Mongòlia, an Cin-a setentrional, an Coréa e an Giapon . An Italia a l'é ràira ma presenta an vàire region, sia continental che peninsular e an Sicilia . An Piemont a l'é stàita trovà, për esempi, an Val Susa (da 400 a pì che 1.500 méter) . A l'é classificà 'me vulneràbil (endangered) ant le region a nòrd dj'Alp, ma a l'é ancora bastansa comun-a a sud dla caden-a prinsipal . Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse[modìfica | modifiché la sorgiss]
|
