Tetrao urogallus
 |
Vos an lenga piemontèisa |
| Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì. |
  Gal ëd montagna[modìfica | modifiché la sorgiss]Descrission[modìfica | modifiché la sorgiss]Ël Tetrao urogallus (siri, gal ëd montagna) a l'é 'l pì gròss dij Galliformes d'Euròpa . A l'é longh 60-87 cm, con n'aliura ëd 87-125 cm e a peisa an tra 1,5 e 5 kg, con ij mas-cc ch'a son pì gròss dle fumele (fin a 6,5 kg) . Ël mas-cc a l'ha la testa grisa, ël pét e la part superior nèire con arfluss verd, e la pansa bianca . J'ale a son brun-e con dle macie bianche . La coa a l'é longa e a ventaj . La fumela a l'é motobin pì cita, con un piumagi brun macià e strià, për mës-cesse ant l'ambient . A l'é caraterisà da na crësta rossa dzora a j'euj e da 'n bech robust . Ambient[modìfica | modifiché la sorgiss]A viv ant ij bòsch ëd conìfere (sapin, pin) e mës-cià, ant le montagne da 1.000 a 2.000 méter, con sot-bòsch s-ciass e la presensa 'd mirtij . A l'é sedentari. A mangia dzortut gëmms, gale (mirtij) e, ij cit, inset . A fà 'l nil an tèra, ant la vegetassion s-ciasse, e a duverta 5-8 euv . Distribussion[modìfica | modifiché la sorgiss]A l'é spantià ant le foreste boreaj e montagnose dl'Euròpa e dl'Asia, da la Scandinavia a la Siberia e a la Cin-a setentrional . An Italia a l'é present an sj'Alp (da j'Alp Marìtime a le Carniche) con na popolassion stimà an 2.000-3.000 cobie . A l'é classificà "Arzigh Minim" (LC) da l'IUCN . Arferiment bibliogràfich për chi a veul fé dj'arserche pì ancreuse[modìfica | modifiché la sorgiss]
|
