Luis XIV ëd Fransa

Da Wikipedia.

	Artìcol prinsipal an lenga piemontèisa
	Version an parlà locaj: Astësan Bielèis Canavzan Langhèt Lissandrin Monfrin Noarèis Seban Valsesian Valsusin
	Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì

Luis XIV (dipint ëd H. Rigaud)

Luis XIV, batesà Louis-Dieudonné e stranomà ël Re Sol, a l'era nassù a Saint-Germain-en-Laye ai 5 dë stèmber dël 1638.
A dventa re 'd Fransa ch'a l'ha mach sinch agn, a la mòrt ëd sò pare Luis XIII.
Soa mare Ana d'Àustria a garantiss la regensa: a son ij temp ëd la Fronda (1648-1653), l'arvira dl'àuta noblëssa e dël pòpol ëd Paris.
Dël 1660 Luis XIV a maria Marìa Teresa, anfanta dë Spagna. L'ann dop, a la mòrt ëd sò parin e prim ministr ël cardinal Masarin, ël re a nonsia ch'a governërà ëd përson-a. A ten consèj tuti ij di e as sirconda ëd ministr fidej.

Ij prim vint agn ëd regn përsonal a son ij pì vajant. Con Colbert a men-a la riorganisassion aministrativa e finansiaria dlë stat, ël dësvlup dël comersi e dla manifatura. Con Louvois a arforma l'armada e a cheuj tanti sucess militar.

Antra soe arforme a-i é staje l'antrodussion d'un sistema ëd pension, për dle profession gropà ai sò anteresse: ël regim ëspecial dij marin a l'é creà dël 1673, col ëd l'Opéra ëd Paris dël 1698.
A l'ha possà ël dësvlup dj'art e dle siense.

A meuir a Versailles ël 1^m dë stèmber dël 1715, dòp ëstantedoi agn ëd regn.

OMMI! Ma io non SO LEGGERE!! E be'? :) È facile leggere una lingua che si parla già. Consulti questa pagina e vedrà, in un attimo anche Lei avrà il suo badge da bogianen :)

St'utent-sì a l'é un bogianen

OMMI! pero si YO no
SE LEER!

¿Y que? :) Es fácil aprender a leer un idioma que ya se habla. Consulte usted esta pagina y verá, en un momento tendrá usted su Badge de Bogianen :)

22.159 artìcoj scrivù e na media ëd pàgine lesùe davzin a 1.750.000 pàgine l'ann!

'cò ti it peule travajé a fé pì granda e bela la wikipedia piemontèisa. Tùit a peulo gionté dj'anformassion, deurbe dij neuv argoment, deje na man ai volontari ch'a travajo ambelessì 'ndrinta. Rintra ant la Piòla e les coma avnì a fé toa part. I soma na gran famija e i l'oma da manca dël travaj ëd tuti. Se it la sente nen dë scrive n'artìcol, a-i son vàire travajòt da fé andova a fa pa da manca d'esse na cima a scrive për podej giuté. Mersì.

BANCHÈT dj'UTISS

Për dì la soa ansima a sta pàgina-sì ch'a-i daga 'n colp col rat an sël tilèt discussion. Për lasseje un messagi a j'aministrator ch'a varda ambelessì.