Rossaso

Da Wikipedia.
Drapò piemontèis.png Artìcol prinsipal an lenga piemontèisa
Version an parlà locaj: Astësan Bielèis Canavzan Langhèt Lissandrin Monfrin Noarèis Seban Valsesian Valsusin
Për amprende a dovré 'l sistema dle parlà locaj ch'a varda sì


Contnù

Ël rossaso (che al dì d'ancheuj an vàire a ciamo con l'italianism morbilo) a l'é na maladìa viral. As taca antravers a la respirassion (visadì col contat con ij fluid dla boca e dël nas d'un malavi, ò për difusion an aerossòl). A taca motobin ampressa, ël 90% dla gent sensa imunità ch'a-j ëstaga ansema a 'n malavi as lo ciapa.

L'ancubassion a dura për sòlit da 4 a 12 dì (e a smon gnun sìntom). Ij malavi a resto contagios da quand a-i ven ël prim sìntom fin a 3–5 dì dapress ch'a son sortu-ie jë sfògh.

[modìfica] Stòria dle epidemìe

[modìfica] Tèrs sécol

Na masnà malavia 'd rossaso. Al dì d'ancheuj ës vìrus-sì a massa bele pì gnun, almanch an Euròpa, ma antlora a l'ha avù na pì gran mortalità

Ël rossaso a l'é rivà ant ël Mediterani la prima vira, ch'as sapia, dël 251. Për n'imperi roman già motobin sagrinà da j'efet demogràfich e fiscaj dj'epidemìe ëd vairòle dlë II sécol a l'é stàit un colp mortal, dzortut an ossident. Al dì d'ancheuj ëd rossaso a-i meur bele pì gnun, ma antlora nen essend-je 'd meizin-e e 'd condission igéniche paragonàbij a cole d'ancheuj, lë spantiesse dla maladìa a l'é stàit n'ondà 'd proporsion tremende. Coma për le vairòle dël sécol anans la question a l'é vnùita anco' pess përchè dadnans a na maladìa neuva la gent a l'avìa anco' pa podù dësvlupé gnun-a difèisa imunitaria.

Ën rivand ant n'imperi già spopolà, sensa sòld e antrames a mila crisi polìtiche sòn a l'ha finì për lassé ij confin scoatà, ën anandiand na gran sequela ëd cole che ancheuj i ciamoma anvasion, ma che 'l pì dle vire a l'han pijait l'andi pì che d'àutr coma në slarghesse anvers a dle tere mese deserte e pì nen vardà da gnun.

Coma për le vairòle, a patì 'l rossaso a son ëstàite dzortut le sità e ij pòst tocà da jë stra 'd comersi.

[modìfica] Bibliografìa

  • Treadgold, Warren (2001). A concise history of Byzantium. New York: Palgrave.
Redcross-00.jpg
OMMI! Ma io non SO LEGGERE!!
E be'? :) È facile leggere una lingua che si parla già. Consulti questa pagina e vedrà, in un attimo anche Lei avrà il suo badge da bogianen :)
Drapò piemontèis.png
St'utent-sì a l'é un bogianen




OMMI! pero si YO no
SE LEER!

¿Y que? :) Es fácil aprender a leer un idioma que ya se habla. Consulte usted esta pagina y verá, en un momento tendrá usted su Badge de Bogianen :)

Reading piedmontese: please visit this page

50 264 artìcoj scrivù e na media ëd pàgine lesùe davzin a 1.750.000 pàgine l'ann!

Giandoja-mobilitassion-cit.jpg
'cò ti it peule travajé a fé pì granda e bela la wikipedia piemontèisa. Tùit a peulo gionté dj'anformassion, deurbe dij neuv argoment, deje na man ai volontari ch'a travajo ambelessì 'ndrinta. Rintra ant la Piòla e les coma avnì a fé toa part. I soma na gran famija e i l'oma da manca dël travaj ëd tuti. Se it la sente nen dë scrive n'artìcol, a-i son vàire travajòt da fé andova a fa pa da manca d'esse na cima a scrive për podej giuté. Mersì.

BANCHÈT dj'UTISS
Admin.jpg

Për dì la soa ansima a sta pàgina-sì ch'a-i daga 'n colp col rat an sël tilèt discussion. Për lasseje un messagi a j'aministrator ch'a varda ambelessì.


Lìber.jpg
Lìber për chi a veul amprende

a lese e a scrive mej an piemontèis, e che an fan d'arferiment a tùit për la coression ortogràfica dij test.


Keyboard-01.jpg
Për ёscrive dësgagià, ch'a dòvra la Tastadura piemontèisa!

E ch'a manca pa 'd vardesse la pàgina d'agiut për chi as anandia da zero.

Utiss përsonaj
Spassi nominaj

Variant
Assion
navigassion
utiss
Àutre lenghe